Şeyh Cemaleddin Gazikumuki

XIX. yüzyıl Kafkasya'sında Nakşbendiyye-Hâlidiyye geleneği, Kur'ân ve Sünnet merkezli dini hayatın, ahlâki terbiyenin ve mânevî direncin önemli taşıyıcılarından biri olmuştur: Şeyh Cemâleddin Gazikumuki, bu geleneğin Dağıstan'daki önde gelen temsilcilerinden biri olarak dönemin ilmî ve tasavvufi hayatında müstesna bir yere sahiptir. Bu çalışma, onun hayatını, ilmî ve tasavvufi şahsiyetini, irşad faaliyetlerini ve Müridizm hareketindeki konumunu ele almakta; aynı zamanda tasavvufi düşünesini kendi eseri üzerinden ortaya koymaktadır. Çalışmanın merkezinde yer alan el-Âdâbü'l-Marziyye fit-Tarikati'n-Nakşbendiyye, tövbe, nefis terbiyesi, zikir, râbıta, murâkabe, sohbet ve seyrüsülük gibi tasavvufi eğitimin temel meselelerini Kur'ân ve Sünnet ekseninde ele almaktadır. Eserin ilk defa Türkçeye kazandırıldığı bu çalışma, Gazikumukî'nin tasavvufi düşüncesini ve Kafkasya'nın köklü irfan mirasını ilmî bir bakışla günümüz okuyucusuna sunmaktadır.